BÁO CÁO CHUYẾN CÔNG TÁC TẠI MÔ-ZĂM-BÍCH VÀ ĂNGÔLA
CỦA ĐOÀN CÁN BỘ HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH
QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH
Được sự đồng ý của Ban Bí thư Trung ương Đảng, thực hiện kế hoạch đối ngoại năm 2010, Học viện CT-HCQG Hồ Chí Minh đã tổ chức đoàn công tác tại hai nước châu Phi là Cộng hòa Mô-zăm-bich và Cộng hòa Ăngôla từ ngày 24/5 đến 5/6/2010. Đoàn gồm 4 thành viên:
- GS,TS Lê Hữu Nghĩa, Ủy viên Trung ương Đảng, Giám đốc Học viện Chính trị - Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh làm trưởng đoàn;
- PGS.TS Ngô Quang Minh, Viện trưởng viện Kinh tế, thành viên;
- PGS.TS Đỗ Thị Thạch, Phó viện trưởng viện CNXHKH thành viên;
- TS Bùi Phương Đình, Phó Vụ trưởng phụ trách Vụ Hợp tác quốc tế thành viên;
- Phiên dịch: Ông Lê Thiết Thảo.
I. Về mục đích, yêu cầu của chuyến đi
- Nhằm triển khai tinh thần Thoả thuận cấp cao giữa hai Đảng cũng như Biên bản ghi nhớ hợp tác giữa Học viện Chính trị - Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh và Trường Đảng Trung ương Frelimo (Cộng hòa Môzămbich) trong công tác giảng dạy, nghiên cứu lý luận; kinh nghiệm về công tác đào tạo cán bộ...
- Sau chuyến thăm của Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh (năm 2008) và chuyến thăm của Bí thư thứ nhất Trương Tấn Sang (2009) tới hai nước này, chuyến đi của đoàn Học viện còn góp phần củng cố và tăng cường quan hệ hữu nghị, hợp tác giữa Đảng Cộng sản Việt Nam với Đảng Frelimo (Cộng hòa Môzămbich); giữa Đảng Cộng sản Việt Nam với Đảng MPLA (Cộng hòa Ăng-gô-la).
II. Về nội dung và kết quả làm việc tại Cộng hòa Mô-Zăm-bích
2.1. Một vài nét về Cộng hòa Mô-zăm-bích
- Diện tích: 799.380 km2
- Dân số: 21,2 triệu người (2007)
- Gồm 10 tỉnh và 1 thành phố (thủ đô Maputo)
- Ngôn ngữ chính thức là tiếng Bồ Đào Nha
- Ngày quốc khánh: 25 tháng 6
a/ Lịch sử
Từ thế kỷ 15, người Bồ Đào Nha đến Mozambique và biến khu vực này thành thuộc địa. Ngày 25/6/1962, Mặt trận Giải phóng Mozambique (FRELIMO) ra đời, lãnh đạo cuộc đấu tranh vũ trang của nhân dân Mozambique nhằm giành độc lập dân tộc.
Ngày 7/9/1974, chính quyền Bồ Đào Nha ký hiệp định Lusaka công nhận quyền độc lập của Mozambique. Ngày 25/6/1975, Chủ tịch FRELIMO, Samora Machel tuyên bố thành lập nước Cộng hòa nhân dân Mozambique (nay là Cộng hòa Mozambique).
Từ 1977 - 1992, Mozambique rơi vào cuộc nội chiến giữa FRELIMO với Phong trào Kháng chiến quốc gia Mozambique (RENAMO).
Năm 1990, FRELIMO điều chỉnh chính sách, tiến hành cải cách chính trị, chấp nhận đa đảng, dân chủ hóa xã hội sâu rộng trong nhân dân.
Ngày 4/10/1992, Tổng thống Mozambique Joaquim Chissano và lãnh tụ RENAMO, Afonso Dhlakama đã ký Hiệp định hoà bình về Mozambique quy định ngừng bắn, tổ chức tổng tuyển cử đa đảng. Đất nước Mozambique bước vào thời kỳ mới, hòa bình và ổn định.
b/ Chính trị
Thể chế chính trị: Đa đảng
Các đảng phái: Đảng cầm quyền hiện nay là Đảng FRELIMO. Ngoài ra, còn có các đảng RENAMO, Đảng Dân chủ Mozambique (PDM), Đảng Liên minh dân chủ Mozambique (CODEMO), Đại hội Độc lập Mozambique (COINMO).
Tổng thống được bầu bằng hình thức phổ thông đầu phiếu với nhiệm kỳ 5 năm. Thủ tướng do Tổng thống chỉ định. Tổng thống hiện nay là ông Armando Emilio Guebuza (cũng là Chủ tịch Đảng FRELIMO) và Thủ tướng là bà Luisa Diogo.
Quốc hội (2006): Có 250 ghế, được bầu bằng hình thức phổ thông đầu phiếu và có nhiệm kỳ 5 năm. Hiện nay Quốc hội do Đảng FRELIMO chiếm đa số.
c/ Kinh tế
Mozambique là nước nông nghiệp với các sản phẩm chính: hạt điều, cùi dừa, chè, bông, mía, đậu phộng, bắp. Nhưng hàng năm Mozambique vẫn phải nhập từ 20-30 vạn tấn gạo.
Ngoài ra việc xuất khẩu điện (có đập thủy điện nổi tiếng Cahora Bassa), dịch vụ cảng, đường giao thông quá cảnh cho các nước láng giềng là nguồn thu ngoại tệ lớn cho nền kinh tế Mozambique.
Hiện nay Mozambique đạt nhiều thành công trong quá trình cải cách kinh tế, sử dụng hiệu quả các nguồn tài trợ của quốc tế, duy trì mức tăng trưởng liên tục từ 7% đến 8%/năm. Các chỉ số kinh tế: GDP: 5,6 tỷ USD (2005), đạt mức tăng trưởng 7,2%. GDP/người/năm: 900USD (2007), tính theo sức mua.
d/ Đối ngoại
Mozambique là thành viên tích cực của Liên minh châu Phi (AU), là một lực lượng nòng cốt trong Phong trào Không liên kết (KLK), Cộng đồng các nước nói tiếng Bồ Đào nha (PALOP), Khối Thịnh vương chung (Commonwealth), là thành viên Cộng đồng phát triển miền Nam châu Phi (SADC).
Với cương vị Chủ tịch Liên minh châu Phi (AU) năm 2003, Mozambique đã đóng góp tích cực vào việc giải quyết xung đột, tăng cường hợp tác đấu tranh bảo vệ lợi ích chính đáng của các nước châu Phi và các nước đang phát triển.
Trong chính sách đối ngoại, Mozambique ưu tiên phát triển quan hệ với các nước láng giềng, khu vực và các nước bạn bè truyền thống như Nga, Trung Quốc, Việt Nam.
- Quan hệ Việt Nam-Mô-dăm-bích:
+ Việt Nam và Mô-zăm-bích lập quan hệ ngoại giao 25/6/1975 (đúng ngày Mô-zăm-bích tuyên bố độc lập). Hai nước có quan hệ hữu nghị truyền thống, từng ủng hộ lẫn nhau trong cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc và sự nghiệp xây dựng, phát triển kinh tế ở mỗi nước. Hai nước trao đổi nhiều đoàn cấp cao thăm viếng nhau.
+ Tháng 1/2007, Tổng thống Mô-zăm-bích thăm chính thức Việt Nam. Hai bên đã ký 4 hiệp định: Hiệp định khuyến khích và bảo hộ đầu tư, Hiệp định về hợp tác giữa hai Chính phủ trong lĩnh vực nông nghiệp, Hiệp định về hợp tác giữa hai Chính phủ trong lĩnh vực y tế và Hiệp định về hợp tác giữa hai Chính phủ trong lĩnh vực giáo dục.
- Tháng 4/2008 Tổng bí Thư Nông Đức Mạnh thăm chính thức Mô-zăm-bích, hai bên ký 4 văn kiện: Hiệp định miễn thị thực cho người mang hộ chiếu ngoại giao và công vụ; Nghị định thư thành lập Ủy ban Liên chính phủ về hợp tác kinh tế, văn hóa, khoa học kỹ thuật và công nghệ, Nghị định thư về hỗ trợ kỹ thuật trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo và Thỏa thuận hợp tác giữa Đảng Cộng sản Việt Nam và Đảng FRELIMO. Hai nước đang triển khai 2 dự án hợp tác 3 bên trong lĩnh vực nông nghiệp với sự hỗ trợ tài chính của Nhật Bản.
- Quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Mô-zăm-bích trong những năm gần đây nhìn chung vẫn còn thấp, khoảng trên 11 triệu đô la (2007). Hiện tại Việt Nam đã có một số dự án đang triển khai tại Mô-zăm-bích.
- Hiện tại Mô-zăm-bích chưa đặt Đại sứ quán ở Việt Nam mà cử Đại sứ thường trú tại Bắc Kinh kiêm nhiệm Việt Nam
Một số nội dung và kết quả làm việc của Đoàn Học viện
a/ Đoàn công tác đã hội kiến với đồng chí Phi-líp Pa-un-đơ (Filipe Paunde) Uỷ viên Bộ Chính trị, Tổng Thư ký Đảng Frelimo.
- Đồng chí Lê Hữu Nghĩa, GS,TS, Giám đốc Học viện đã báo cáo tóm tắt về thành tựu của công cuộc đổi mới ở Việt Nam 25 năm qua cũng như những khó khăn mà Việt Nam đang phải tiếp tục giải quyết; khẳng định tình cảm và quan hệ hữu nghị, hợp tác truyền thống giữa hai đảng và hai Chính phủ Việt Nam – Mô-zăm-bích trước đây và hiện nay đang diễn ra tốt đẹp.
- Đồng chí Phi-lip Pa-un-đơ đã đánh giá cao những thành tựu và kinh nghiệm Đổi mới của Việt Nam cũng như chuyến thăm và làm việc của đoàn Học viện. Đồng chí mong muốn quan hệ truyền thống tốt đẹp giữa hai đảng, hai chính phủ tiếp tục được phát triển trong thời gian tới. Mô-zăm-bích đánh giá rất cao thành tựu xóa đói, giảm nghèo của Việt Nam và mong được học hỏi trao đổi kinh nghiệm để phát triển đất nước Mô-zăm-bich hiện nay, trong đó Đảng Frelimo mong muốn Việt Nam giúp Mô-zăm-bích trong đào tạo nguồn nhân lực, phát triển nông nghiệp theo mô hình của Việt Nam. Đồng thời, đồng chí Tổng Thư ký có nguyện vọng được vào thăm Học viện khi đ/c sang thăm chính thức Việt Nam vào cuối tháng 6/2010.
b/ Đoàn công tác đã hội đàm chính thức với Trường Đảng Trung ương Frelimo do đồng chí Ar-lin-đo Chi-lun-đo, Uỷ viên Trung ương Đảng, Giám đốc, Thứ trưởng Bộ giáo dục đại diện.
- Đồng chí Giám đốc Trường Đảng Frelimo đã báo cáo tình hình của Đảng Frelimo về tình hình cán bộ, đảng viên; về công tác tổ chức; những thuận lợi, khó khăn của Đảng với tư cách là Đảng lãnh đạo trong bối cảnh đa đảng ở Mô-zăm-bich hiện nay. Đồng thời, đồng chí báo cáo về tình hình của trường Đảng Frelimo trong đào tạo cán bộ của Đảng. Một trong những khó khăn của các đồng chí là đội ngũ cán bộ, đảng viên có trình độ học vấn thấp, trình độ lý luận chính trị yếu. Điều này tác động trực tiếp tới vai trò lãnh đạo của Đảng Frelimo hiện nay. Do vậy, công tác đào tạo cán bộ nói chung, cán bộ lãnh đạo quản lý nói riêng, nhất là đào tạo cán bộ giảng dạy lý luận và năng lực quản lý lãnh đạo là nhu cầu cấp thiết của Đảng Frelimo. Các đồng chí mong muốn được Việt Nam giúp đỡ về nhiệm vụ này.
- Ban Giám đốc trường Đảng Frelimo đã đề nghị Học viện CT – HC quốc gia Hồ Chí Minh nghiên cứu khả năng tiếp nhận và cấp học bổng đào tạo bồi dưỡng cán bộ cho Trường theo các hình thức: Bồi dưỡng ngắn hạn (3 tháng/khóa); đào tạo dài hạn bậc cử nhân và thạc sỹ. Bên cạnh đó, bạn cũng đề nghị Học viện xem xét cung cấp một số ấn phẩm tài liệu học tập, hỗ trợ một số máy tính cho trường Đảng Trung ương cũng như cho 11 trường chính trị tỉnh thành phố mà Đảng Frelimo dự kiến sẽ khôi phục lại hoạt động trong thời gian tới.
- Trên tinh của Bản Ghi nhớ giữa hai bên, cũng như tinh thần Thoả thuận cấp cao giữa hai Đảng và đề nghị của Ban Giám đốc trường Đảng Frelimo, hai bên đã thảo luận và có một số thống nhất về kế hoạch hoạt động giữa Học viện và Trường năm 2010 – 2011:
Thứ nhất: Khi có sự đồng ý của Bộ Chính trị, Ban Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam, trước hết, Học viện CT-HC quốc gia Hồ Chí Minh hỗ trợ bồi dưỡng kiến thức lý luận, chính trị cho 40 cán bộ lãnh đạo quản lý của Đảng Frelimo. 40 cán bộ này chia thành 2 lớp; mỗi lớp học 3 tháng qua phiên dịch. Lớp đầu tiên có thể xúc tiến vào quý IV năm 2010; lớp tiếp theo sẽ vào đầu quý II/2011.
Về đối tượng tham gia: Ban Tổ chức TW Đảng Frelimo và Trường Đảng Frelimo sẽ lựa chọn danh sách cán bộ được cử đi bồi dưỡng tại Học viện. (Các đ/c trong Ban Giám đốc nhà trường đã thông báo qua về đối tượng học viên sẽ cử sang Việt Nam học bồi dưỡng kiên thức lý luận chính trị hầu hết có độ tuổi rất trẻ (dưới 30t) và đại đa số chưa tốt nghiệp đại học, chủ yếu tốt nghiệp lớp 12).
Về kinh phí: hai bên thống nhất Việt Nam chịu kinh phí đào tạo, sinh hoạt phí, chỗ ở và đi lại tại Việt Nam. Mô-zăm-bich chịu kinh phí đi về quốc tế cho học viên.
Về chương trình và tài liệu: Dự kiến, nội dung chủ yếu của chương trình khoá bồi dưỡng sẽ tập trung vào việc giới thiệu những thành tựu và kinh nghiệm Đổi mới ở Việt Nam và ý nghĩa đối với Mô-zăm-bích.
Khoá bồi dưỡng sẽ thực hiện qua phiên dịch bằng tiếng Bồ Đào Nha. Học viện chịu trách nhiệm soạn thảo chương trình phù hợp, dịch thuật và in ấn tài liệu để phát cho học viên. Khoá học sẽ kết hợp cả học trên lớp và tham quan nghiên cứu thực tiễn.
Sau khoá bồi dưỡng đầu tiên, Học viện sẽ rà soát và có những điều chỉnh kịp thời về nội dung chương trình khoá bồi dưỡng khoá tiếp theo.
Thứ hai: Về đào tạo cử nhân, thạc sĩ và các nhu cầu khác mà Trường Đảng Trung ương Frelimo đề xuất, Học viện sẽ báo cáo và xin ý kiến Đảng, Chính phủ Việt Nam, và sẽ có trao đổi cụ thể trong các dịp làm việc tiếp theo của Học viện CT-HC quốc gia Hồ Chí Minh và Trường Đảng Frelimo.
Thứ ba: Trong khuôn khổ chương trình làm việc của đoàn tại Trường Đảng TW Frelimo, đồng chí Lê Hữu Nghĩa đã chủ trì buổi toạ đàm giới thiệu với đội ngũ cán bộ, học viên của trường Đảng Trung ương Frelimo về công cuộc đổi mới ở Việt Nam với chủ đề: Đổi mới ở Việt Nam – Thành tựu và kinh nghiệm.
GS.TS Lê Hữu Nghĩa đã trình bày tổng quan về thành tựu, hạn chế, những bài học kinh nghiệm và những vấn đề đặt ra trong 25 năm Việt Nam thực hiện đổi mới và trả lời tất cả các câu hỏi đặt ra của cán bộ, học viên nhà trường.
Cán bộ của nhà trường rất phấn khởi về những gì Việt Nam đã làm được; các bạn hiểu rõ hơn về Việt Nam và rất muốn được tiếp tục nghiên cứu mô hình đổi mới, phát triển của Việt Nam, nhất là về kinh nghiệm xóa đói, giảm nghèo; sự ổn định chính trị; tăng trưởng kinh tế...
Nắm bắt nhu cầu này, Đồng chí Lê Hữu Nghĩa đã đề nghị Ban Giám đốc trường Đảng Frelimo trong năm tới sẽ tổ chức hội thảo về chủ đề: Đổi mới ở Việt Nam và bài học kinh nghiệm đối với Mô-zăm-bich hiện nay, tại Học viện.
Buổi báo cáo, tọa đàm của GS.TS Lê Hữu Nghĩa rất thành công, để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp về vị thế, vai trò của Việt Nam đối với phía bạn.
c/ Đoàn đã thăm và làm việc với Đại sứ quán Việt Nam tại Mô-zăm-bích. Đại sứ Đặng Giang và các thành viên của Đại sứ quán Việt Nam tại Mô-zăm-bich đã tiếp và báo cáo với đoàn về tình hình quan hệ giữa hai Đảng, 2 Chính phủ.
2.2. Một vài nét về Cộng hòa Ăng-gô-la
Diện tích : 1.246.700 km2;
Dân số : 16.531.357 người (2008).
Ngôn ngữ chính thức : Tiếng Bồ đào nha.
GDP: 61,04 tỷ USD (2007);
GDP đầu người: 1.350 USD (2006)
Tốc độ tăng trưởng GDP: 16,3 % (2007);
a/ Lịch sử:
Từ thế kỷ 15, người Bồ đào nha đã đến xâm chiếm miền đất Angola ngày nay, biến thành thuộc địa và nơi buôn bán nô lệ da đen. Nhân dân Angola đã nổi dậy chống lại sự cai trị của thực dân Bồ đào nha. Sau chiến tranh thế giới thứ hai, nhiều phong trào giải phóng Angola ra đời, trong đó nổi bật là Phong trào Nhân dân Giải phóng Angola (MPLA). Họ đã thu hút được rộng rãi thành phần trí thức, công nhân, nông dân, không phân biệt bộ tộc, màu da. Ngày 4/2/1961, MPLA dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch Agostinho Neto đã phát động cuộc đấu tranh chính trị và vũ trang trên toàn quốc chống thực dân Bồ đào nha. Các nước XHCN và các nước châu Phi tiến bộ ủng hộ mạnh mẽ cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc do MPLA lãnh đạo.
Từ tháng 11/1974, Angola rơi vào nội chiến, Chủ tịch MPLA A.Neto kêu gọi Liên xô và Cuba giúp đỡ và dành lại quyền lãnh đạo vào ngày 11/11/1975. MPLA tuyên bố độc lập, thành lập nước Cộng hoà nhân dân Angola (nay là Cộng hoà Angola).
b/ Chính trị:
- Thể chế: Cộng hoà Tổng thống.
- Thực hiên chế độ đa Đảng (7 đảng)
- Hiện nay MPLA giữ vai trò lãnh đạo, Đảng có:
+ Có 4,8 triệu đảng viên (dân số cả nước: 16 triệu người)
+ Trong Bộ Chính trị của Đảng MPLA có 15 nữ/43 thành viên.
+ Ban Chấp hành TW có 315 người; Ban Bí thư: 14 người
+ Có 18 tỉnh đảng bộ/18 tỉnh của Angola; 164 huyện đảng bộ, các xã đều có đảng bộ xã
+ Trước nội chiến diễn ra, Đảng MPLA có trường đảng là cơ sở để đào tạo cán bộ, nhưng sau khi nội chiến kết thúc, thực hiện đa đảng, trường Đảng không còn. Do vậy, hiện nay cán bộ của Đảng chưa có cơ sở đào tạo lý luận chính trị.
- Quốc hội bầu phổ thông đầu phiếu, hiện nay đảng MPLA chiếm 81% trong Quốc hội (191/220 ghế)
- Trong Chính phủ Ăngola, phụ nữ chiếm 30%
c/ Kinh tế:
Angola có nhiều tài nguyên: dầu lửa, kim cương, vàng, bạc, đồng, cô-ban, thiếc, kẽm, sắt. Dầu lửa (sản lượng 1,9 triệu thùng/ngày năm 2008 chiếm 52% GDP, 78% thu ngân sách, 93% xuất khẩu); kim cương (829,7 triệu USD/2006) là nguồn thu nhập ngoại tệ chủ yếu của nước này. Đất đai màu mỡ, khí hậu nhiệt đới, cận nhiệt đới ôn hoà. Cây công nghiệp: cà-phê, bông, mía, thuốc lá; Cây lương thực: gạo, ngô, khoai sắn, lúa mì. Cá và gỗ cũng là hai nguồn lợi quan trọng của Angola.
Cơ cấu kinh tế theo GDP: Nông nghiệp: 9,6 %; Công nghiệp: 65,8 %; Dịch vụ: 24,6% (2005). Nhưng theo phân bố lao động thì nông nghiệp chiếm tới 85% còn công nghiệp và dịch vụ chỉ chiếm 15%.
Mặt hàng xuất khẩu: Dầu lửa, Kim cương, Cà phê. Bạn hàng xuất khẩu: Mỹ, Trung Quốc, Tây Âu, Nhật bản, Đài loan.
Mặt hàng nhập khẩu: Máy móc thiết bị, xe cộ, lương thực, thuốc men, hàng tiêu dùng. Bạn hàng nhập khẩu: Bồ Đào Nha, Nam Phi, Tây Âu, Mỹ, TQ, Brasil, Hàn Quốc...
Xuất khẩu : 43,23 tỷ USD; Nhập khẩu: 11,41 tỷ USD (2007);
d/ Đối ngoại:
Là thành viên của Liên hiệp quốc, WTO, IMF, WB...
Angola theo đường lối KLK, thực dụng, ưu tiên quan hệ với các nước nói tiếng Bồ và các nước khu vực, đặc biệt là miền Nam châu Phi, tranh thủ quan hệ với Mỹ, Tây Âu, Nhật bản, Trung Quốc, duy trì quan hệ với các nước bạn bè truyền thống.
đ/ Quan hệ với Việt Nam:
- Ngày thiết lập quan hệ ngoại giao: 12/11/1975.
- Trao đổi Đoàn:
+ Phía Angola có: Chủ tịch MPLA, A.Neto sang thăm hữu nghị Việt Nam tháng 8/1971. Chủ tịch nước CHND Angola, Dos Santos, thăm Việt Nam tháng 4/1987. Bộ trưởng Ngoại giao Angola Paulo Jorge thăm VN 1979. Bộ trưởng Ngoại giao João Bernardo de Miranda thăm VN tháng 5/2004. Chủ tịch Quốc hội Roberto de Almeida thăm VN tháng 10/2004.
+ Phía Việt Nam có: Chủ tịch nước Trần Đức Lương thăm chính thức Angola tháng 10/2002. Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Nông Đức Mạnh thăm chính thức Angola tháng 4/2008.
Ngoài ra còn có một số đoàn cấp cao thuộc nhiều lĩnh vực của 2 nước đã có viếng thăm và trao đổi hợp tác. Hai Đảng và Chính phủ đã ký nhiều hiệp định hợp tác về kinh tế, khoa học, đào tạo, y tế... Hiệp định miễn thị thực cho người mang hộ chiếu ngoại giao, công vụ; Hiệp định Thương mại; Nghị định thư về hợp tác trong lĩnh vực Dầu lửa và Khí đốt (4/2008)...
Theo số liệu của Bộ Thương mại, kim ngạch trao đổi hai chiều năm 2007 đạt 52.840.000 USD, trong đó ta xuất 49.365.000 USD (chủ yếu là gạo, hàng dệt may, nước trái cây các loại, nước hoa, giày dép các loại, sản phẩm chất dẻo), nhập 3.475.000 USD (chủ yếu là sắt thép phế liệu). Từ năm 1986, ta đã cử nhiều lượt chuyên gia sang công tác tại Angola; hiện tại có khoảng 350 chuyên gia y tế và giáo dục. Cộng đồng người Việt đang làm ăn, buôn bán tại Angola khoảng trên 20.000 người.
Ta lập Sứ quán thường trú tại Angola năm 1976, rút Sứ quán năm 2000 chuyển sang Nam Phi và lập lại Sứ quán ở Luanda vào năm 2002. Phía Angola cử Đại sứ thường trú tại Bắc kinh kiêm nhiệm Việt Nam
Một số kết quả làm việc của Đoàn cán bộ Học viện
a/ Hội kiến với Ban Đối ngoại Trung ương Đảng MPLA, do đồng chí Pau-u-lơ Gio-rơ-gie (Paulo Jorge), Uỷ viên Bộ Chính trị Đảng Mặt trận giải phóng dân tộc (MPLA), phụ trách công tác đối ngoại dẫn đầu cùng với đồng chí Gonçalves Manuel Muandumba, Uỷ viên Bộ Chính trị phụ trách công tác tổ chức cán bộ kiêm Bộ trưởng Bộ thanh niên.
- Sau khi nghe GS.TS Lê Hữu Nghĩa báo cáo tóm tắt về thành tựu của công cuộc đổi mới ở Việt Nam, những bài học kinh nghiệm và những vấn đề đặt ra đối với Đảng Cộng sản Việt Nam, Đồng chí Pau-u-lơ Gio-rơ-gie đã đánh giá cao những thành tựu và kinh nghiệm Đổi mới của Việt Nam, khẳng định quan hệ hữu nghị truyền thống giữa hai Đảng và nhân dân hai nước. Hai bên đã nhất trí tăng cường các nỗ lực hợp tác đôi bên cùng có lợi giữa các cơ quan Đảng và nhà nước của hai nước.
Cùng tiếp đoàn có Đ/c Gonçalves Manuel Muandumba, Uỷ viên Bộ Chính trị phụ trách công tác tổ chức cán bộ kiêm Bộ trưởng Bộ thanh niên và thể thao cũng đề nghị sang thăm Việt Nam để nghiên cứu kinh nghiệm Việt Nam về công tác cán bộ và công tác giáo dục thanh niên.
Ban đối ngoại Trung ương Đảng MPLA có trao đổi với đoàn về việc tái thành lập trường Đảng để đào tạo cán bộ cho MPLA;
b/ Đoàn có buổi làm việc với Bộ Khoa học và Giáo dục, Bộ Hành chính công và phúc lợi xã hội, Trường Hành chính công, Quỹ Sagrada Esperanca (quỹ của Đảng MPLA có các hoạt động tương đương với công tác tuyên huấn và dân vận của Việt Nam).
Ở đây, đoàn đã được nghe thông báo về tình hình giáo dục của Angola: Hiện nay Angola chỉ có 7 trường Đại học (01 trường tư thục), chưa đáp ứng được nhu cầu của xã hội. Hiện nay khoảng gần 70% trẻ em đến trường; 10% dân số vào đại học; hơn 60% người dân mù chữ
Số cán bộ công chức của Angola hiện tại: 32000/16 triệu dân, trong đó hơn 50% số CBCC thuộc ngành giáo dục và y tế
Thăm cơ sở đào tạo của Trường Hành Chính công, nhìn chung, cơ sở đào tạo còn nhỏ. Đối tượng đào tạo của trường là Cán bộ hành chính công từ cấp Trung ương đến cơ sở nhằm phục vụ cho việc cơ cấu lại tổ chức của đất nước Angola hiện nay. Mỗi năm trường đào tạo từ 5 -6 khóa; mỗi khóa đào tạo mất khoảng 120h; giáo viên chủ yếu là mời ở các bộ, ngành và từ nước ngoài.
Quỹ Sagrada cũng đề xuất với đoàn Học viện sẽ nghiên cứu kỹ chức năng của Học viện CT – HC quốc gia Hồ Chí Minh để có thể đề xuất hợp tác với Học viện về công tác đào tạo. Trước hết Quỹ nghiên cứu tái lập trường Đảng và cần sự hỗ trợ của Học viện CT – HC quốc gia Hồ Chí Minh.
c/ Đoàn có buổi làm việc với Ban chấp hành tỉnh ủy tỉnh Belgo và gặp gỡ với cán bộ chuyên gia y tế của Việt Nam làm việc tại tỉnh.
Ở đây đoàn được nghe báo cáo về tình hình tổ chức Đảng Frelimo. Tổ chức Đảng FRELIMO được tổ chức tới tận xã; điều kiện tham gia vào Đảng rất giản đơn: 1/ Nhiệt tình; 2/ tích cực tham gia tất cả các hoạt động của Đảng; 3/Đồng ý đóng đảng phí.
Đoàn đi thăm một số đập tràn của tỉnh, nhìn chung về kinh tế còn rất kém phát triển.
GS.TS Lê Hữu Nghĩa đã có buổi nói chuyện về tình hình đất nước, nhất là thành tựu của công cuộc đổi mới và sự chuẩn bị tiến tới Đại hội XI của Đảng Cộng sản Việt Nam cho cán bộ, chuyên gia y tế Việt Nam.
2.3. Trên đường bay về Việt Nam từ Angola, đoàn có rẽ qua thăm và làm việc với Đại sứ quán Việt Nam tại Nam phi.
III. Một số đánh giá chung:
III. Một số đánh giá chung
- Chuyến đi công tác của Học viện tại hai nước Mô-zăm-bich và Anggola đã thành công tốt đẹp. Đoàn đã thực hiện được các mục tiêu, kế hoạch đặt ra, bảo đảm về thời gian cũng như lịch trình.
- Ngoài những mục tiêu trao đổi về hợp tác đào tạo của Học viện với trường Đảng Frelimo cũng như nghiên cứu nhu cầu hợp tác về đào tạo của MPLA, các thành viên trong đoàn còn được nghe thêm nhiều thông tin về thực trạng cũng như định hướng phát triển của 2 đảng, 2 quốc gia; thấy rõ hơn những thành tựu mà 2 đảng, 2 quốc gia đạt được, những vấn đề đặt ra thách thức vai trò lãnh đạo của Frelimo, MPLA và sự phát triển của 2 quốc gia.
Những gì 2 đảng, 2 quốc gia đạt được cũng như những thách thức đặt ra đối với họ cũng tác động mạnh mẽ tới suy nghĩ và nhận thức của các thành viên trong đoàn về con đường mà Đảng Cộng sản, nhân dân Việt Nam lựa chọn và kiên định là đúng đắn. Nhất là sự lãnh đạo của Đảng ta trong 25 năm đổi mới vừa qua không chỉ có ý nghĩa to lớn đối với dân tộc Việt Nam, mà đã trở thành bài học, tấm gương sáng cho một số Đảng, một số quốc gia nghiên cứu, học tập trong quá trình phát triển của mình.
Nguồn: Vụ Hợp tác quốc tế